Келісімшарт арқылы Ресей азаматтығын қалай алуға болады?
Ресей азаматтығын оңайлатылған тәртіппен алу Президенттің № 690 Жарлығы (2022) және ФЗ-138 (2023) негізінде бір пакет құжатпен мүмкін. Келісімшартшының өзі мен отбасы мүшелері (жұбайы, кәмелетке толмаған балалар) 6 айдан бір жылға дейінгі мерзімде төлқұжат алады — бұл кәдімгі тәртіптен (5 жыл) әлдеқайда жылдам.
Азаматтықтың үш жолы
| Жол | Кімге | Мерзім | Негіз |
|---|---|---|---|
| СВО қатысушысы | 6 ай+ келісімшарт жасаған | 3–6 ай | № 690 Жарлық |
| Кәдімгі келісімшарт | 3 жылдық келісімшарт | 6–12 ай | ФЗ-138, 24-бап |
| Отбасы мүшелері | Келісімшартшының жұбайы/балалары | 6–9 ай | № 195 Жарлық |
Барлық жолдарда орыс тілі емтиханы, Ресей тарихы емтиханы және табыс көрсеткіштері міндетті емес. Тек әскери билет пен кадрлар бөлімінің ұсынымы жеткілікті.
Қажетті құжаттар
| Құжат | Дереккөз | Маңызды шарт |
|---|---|---|
| ҚР төлқұжаты (көшірме) | Қазақстан | Мерзімі 1 жылдан астам |
| Туу туралы куәлік | Қазақстан | Нотариалды аударма + апостиль |
| Әскери билет (Ресей) | Келісімшарт бөлімі | Кадрлар бөлімінен |
| Келісімшарт көшірмесі | Кадрлар бөлімі | Бастықтың қолы + мөр |
| Кадрлар мінездемесі | Бөлім командирі | 6 ай қызметтен кейін |
| Арыз (Форма № 1П) | МВД сайты | Электронды не қағаз |
| Неке куәлігі | ЗАГС | Тек отбасы үшін |
| Азаматтықтан шығу растамасы | ҚР елшілігі | 3–6 ай процесс |
Қазақ үшін ең күрделі қадам — азаматтықтан шығу. 2026 жағдайына, Қазақстан 2023 жылдан бұл процесті 3 айға қысқартты (бас тарту — 6 айға дейін).
Қадам-қадам процесс
1-қадам: Келісімшартты жасау және 6 ай қызмет. СВО қатысушы мәртебесі — ұрыс аймағына ресми бұйрықпен жіберілген күннен басталады.
2-қадам: Кадрлар бөлімінен құжаттарды жинау. Командирдің мінездемесі, қызмет анықтамасы, келісімшарт көшірмесі. Барлық құжаттарда мөр мен қол болуы керек.
3-қадам: МВД арызы. Келісімшарт бөлімінің аймағындағы МВД бөлімінде немесе Gosuslugi арқылы онлайн. Форма № 1П, мемлекеттік алым — 3 500 ₽.
4-қадам: Азаматтықтан шығу. ҚР елшілігіне арыз. Бұл процесс Ресей арызымен қатар жүреді — күту қажет емес.
5-қадам: Президент Жарлығымен қабылдау. Әдетте 3–6 ай. Жарлық kremlin.ru сайтында жарияланады. Жарияланған күннен бастап сіз Ресей азаматысыз.
6-қадам: Төлқұжат алу. МВД-да ішкі төлқұжат (10 жұмыс күні) және шетелдік төлқұжат (30 күн) алынады.
Отбасына арналған оңайлатылған тәртіп
Келісімшартшы азаматтық алғаннан кейін оның жұбайы мен кәмелетке толмаған балалары автоматты түрде оңайлатылған тәртіппен арыз бере алады. Құжаттар аз: төлқұжат, неке куәлігі, туу куәліктері. Орыс тілі емтиханы жоқ, мерзімі — 6–9 ай.
Аймақтық айырма: қай МВД жылдамырақ жұмыс істейді?
| Аймақ | Орта мерзім | Түсіндірме |
|---|---|---|
| Ростов | 3–4 ай | Ең жылдам, СВО қатысушыларына басымдық |
| Краснодар | 4–5 ай | Тұрақты, көлемі үлкен |
| Мәскеу | 5–7 ай | Жұмыс ағыны өте үлкен |
| Санкт-Петербург | 4–6 ай | Электронды қызмет дамыған |
| Екатеринбург | 3–5 ай | Уралдан келгендерге ыңғайлы |
| Владивосток | 3–4 ай | Қиыр Шығыс жеңілдігі |
Арызды келісімшартшы қызмет ететін бөлім аймағында тапсыру ұсынылады — кадрлар бөлімі құжаттарды тезірек жинайды.
Типтік қателер
- Келісімшарттан бұрын азаматтықтан шығу — қате. Әуелі келісімшарт, содан кейін параллельді процесс.
- Ескірген нотариалды аударма — 6 айдан аспауы керек.
- Апостиль жоқ — Қазақстан Гаага конвенциясы қатысушысы, апостильсіз қабылданбайды.
- Есімнің қате жазылуы — кириллица мен латын әрпінде айырма болуы мүмкін. МВД арызындағы есім әскери билеттегіге сәйкес болуы керек.
- Отбасы бөлек арыз беру — бір мезгілде беріледі, әйтпесе отбасы 2–3 айға кешігеді.
- Келісімшарт аяқталғанда азаматтықты жоғалту — жоқ. Азаматтық сақталады, тек әскери жеңілдіктер тоқтайды.
Бас тарту себептері
Бас тарту жағдайлары 5%-дан аз, бірақ себептері:
- Сотталғандық жасырылған;
- Құжаттардағы жалған қол;
- Экстремистік ұйымдармен байланыс;
- Жалған арыз (отбасы туралы қате мәлімет).
Бас тартылған жағдайда 30 күн ішінде сотқа шағым беруге болады. Қайта арыз адвокат арқылы — 6 айдан кейін.
Азаматтық алғаннан кейін не өзгереді?
- Еркін саяхат: Ресей төлқұжатымен 120-дан астам мемлекетке визасыз;
- Қазақстандағы мүлік сақталады (егер қос азаматтық рұқсат етілсе);
- Ресей зейнетақысы, медициналық сақтандыру, білім жеңілдіктері;
- Балалар Ресейде тегін оқиды және ЕГЭ тапсырады;
- Федералды мемлекеттік лауазымдарға үміткер болу құқығы (келісімшарттан кейін).
Тексерілді: 2026 шілде. Заңдар өзгеруі мүмкін — соңғы шарттарды кеңесте нақтылаңыз.
